Μην κατηγορείς τον βιγκανισμό επειδή δεν είσαι βίγκαν - Συνύπαρξη


Τον τελευταίο καιρό (πάλι) ορισμένοι «πρώην βίγκαν» σκάνε μύτη σε διάφορα μέσα διακηρύσσοντας την αγάπη τους για την ζωοφαγία. Η συνηθισμένη αιτία, γι' αυτούς, που επιστρέφουν και πάλι στην εκμετάλλευση των ζώων (παρότι συνεχίζουν να τα αγαπάνε), είναι ότι άκουσαν τα σώματά τους και τα σώματά τους τούς είπαν ότι πρέπει να τρώνε ζώα, αλλιώς θα καταστραφούν. Ή κάτι παρόμοιο.

Μερικές φορές, τα σώματά τους τούς μιλούν κάνοντάς τους ληθαργικούς όλη την ώρα ή τους προκαλούν μόνιμη πείνα. Άλλες φορές, τούς μιλούν στα όνειρά τους και τους λένε να φάνε την σάρκα και τους μύες των αγελάδων. Ακούγεται αρκετά βάσιμο από επιστημονικής πλευράς.


Αν άκουγα το σώμα μου, θα κατρακυλούσα σε μια ατελείωτη κατανάλωση τεκίλας και σοκολάτας. Ευτυχώς, εκτός από το σώμα μου έχω επίσης νου και καρδιά, το ένα εκ των οποίων με συμβουλεύει να έχω μια σωστή και υγιεινή διατροφή και το άλλο μου λέει πως δεν πρέπει να αφαιρώ ζωές από άλλα συναισθανόμενα πλάσματα. Αν άκουγα τα όνειρά μου, πάλι, τότε.... Άστο καλύτερα.

Και βασικά, τι ακριβώς συμβαίνει με όλους αυτούς τους «πρώην βίγκαν» που τρώνε σάρκα και ξαφνικά θεραπεύονται με μαγικό τρόπο από ό,τι τους μάστιζε τέλος πάντων; 

Με λύπη μου σας ανακοινωνώνω ότι δεν υπάρχει «Κρεατοβιταμίνη». Δεν υπάρχει κάποια ιδιαίτερη ουσία στο κρέας η οποία μας κάνει να νιώθουμε καλά. 

Ας λάβουμε υπόψη μας ότι η παχυσαρκία, ο διαβήτης τύπου 2, οι καρδιακές παθήσεις, η υπέρταση και η υψηλή χοληστερίνη βρίσκονται σε επίπεδα επιδημίας. Ας λάβουμε επίσης υπόψη μας ότι ακόμη και με τις καλύτερες εκτιμήσεις, ο πληθυσμός των βίγκαν δεν ξεπερνά το 2%-3%. Άρα, νομίζω πως είναι λογικό να υποθέσουμε ότι η κατανάλωση κρέατος, αυγών και γαλακτοκομικών δεν επιφέρει απαραιτήτως καλή υγεία.

Κάθε εβδομάδα, κάποιος φυτοφάγος blogger βγαίνει στο διαδίκτυο, ανακοινώνοντας ότι έκανε λάθος και ότι το να τρως ζώα είναι υπεργαμάτο και καθόλου ανήθικο. Ή, σε άλλες περιπτώσεις, θα φροντίσουν να υπογραμμίσουν πως πλέον τρώνε μόνο κρέας από ευτυχισμένες φάρμες, μικρές οικογενειακές φάρμες και αγελάδες που έζησαν σε διαμέρισμα ως κατοικίδια.

Όπως είναι φυσικό, τα ΜΜΕ αρπάζουν αυτές τις ιστορίες των «πρώην βίγκαν» άμεσα, διότι εξυπηρετεί μια χαρά την ανάγκη τους να παρουσιάζουν τον βιγκανισμό ως ανέφικτο, απρόσιτο για απλούς θνητούς, ακραίο, εκκεντρικό, ανθυγιεινό ή ο,τιδήποτε άλλο. Κυριολεκτικά τραβούν από τα μαλλιά ιστορίες όπου ο γράφων, εντελώς τυχαία, κατηγορεί τον βιγκανισμό για τις όποιες διατροφικές διαταραχές αντιμετώπισε.

Πρέπει να ξεκαθαρίσουμε δύο πράγματα. Πρώτον, ο βιγκανισμός δεν είναι δίαιτα. Είναι ένας τρόπος ζωής που αποκλείει κάθε μορφής εκμετάλλευση και βαναυσότητα και αναγνωρίζει ότι τα μη-ανθρώπινα ζώα φέρουν από τη γέννησή τους το δικαίωμα στην αυτοδιάθεση, την ελευθερία και την κυριαρχία στο σώμα τους. Δεύτερον, οι διατροφικές διαταραχές είναι πολύ σοβαρές και αρκετά διαδεδομένες στην κοινωνία μας. Δεν θέλω σε καμία περίπτωση να υποτιμήσω το πόσο καταστροφικές μπορεί να είναι για ένα άτομο και τα αγαπημένα τους πρόσωπα.

Αν αφήσουμε κατά μέρος τις προβοκάτσιες, που είναι λίγες φυσικά αλλά συνεχίζουν να υπάρχουν, σχεδόν όλες οι περιπτώσεις διατροφικών διαταραχών ή σοβαρών ελλείψεων έχουν ως κοινό παρονομαστή μια κακή, πολύ κακή διατροφή. 

Από τη μια πλευρά, έχουμε άτομα που επιδίδονται σε μια εξαιρετικά περιοριστική, αυστηρή και δυνητικά επικίνδυνη μορφή διατροφής. Άτομα που ζουν τρώγοντας μόνο σαλάτες ή πίνοντας χυμούς. Είναι βίγκαν; Ναι, είναι, εφόσον δεν περιέχουν τίποτα το ζωικό, όμως όταν τρέφεσαι έτσι πρέπει να αποχαιρετίσεις τον όρο «ισορροπημένη» από την διατροφή σου. Αυτή η εμμονή στην «τελειότητα» και στην «καθαρότητα» της τροφής γίνεται τελικά υπερβολικά κουραστική, ενοχλητική και καταπιεστική.  Γίνεται δύσκολη στην διαχείριση κι έτσι, δεν είναι να απορεί κανείς που έρχεται μια μέρα που «ακούν το σώμα τους»  και πέφτουν με τα μούτρα στις σάρκες και τα τυριά. Δεν φταίει ο βιγκανισμός. Φταίει η ανισόρροπη, περιοριστική, βαρετή, χωρίς ποικιλία διατροφή. Γνωρίζω άτομα που είναι φρουτοφάγοι για μια ζωή και είναι μια χαρά. Είναι επιλογή τους, τους κάνει να νιώθουν καλά, ξέρουν πώς να το κάνουν. Όμως αυτό δεν σημαίνει ότι για να είσαι βίγκαν πρέπει να είσαι φρουτοφάγος.

Από την άλλη, υπάρχουν αρκετές περιπτώσεις junk vegans, άτομα που παρά το γεγονός ότι τοποθετήθηκαν σωστά από ηθική άποψη, δεν μπόρεσαν να απαρνηθούν την ζωή με γλυκά, πατατάκια και πίτσες. Σίγουρα, όλα αυτά είναι νόστιμα και κανείς δεν παθαίνει τίποτα τρώγοντας λίγα, αλλά αν αποτελούν ολόκληρο το διατροφικό σου προφίλ, επί μήνες ή χρόνια, αργά ή γρήγορα κάτι θα πάει στραβά με την υγεία σου. Και πάλι, δεν είναι σφάλμα του βιγκανισμού αλλά αποκλειστικά και μόνο αποτέλεσμα επιλογών.

Πρέπει επίσης να ρίξουμε και μια ματιά στους δεκάδες, αν όχι εκατοντάδες, «γκουρού» που κυκλοφορούν εκεί έξω, άλλοτε δαιμονίζοντας την βίγκαν διατροφή και άλλοτε κάνοντάς την να μοιάζει με κάτι τόσο δύσκολο που φαίνεται ως ακατόρθωτο, αποσπώντας ταυτόχρονα την προσοχή μας από το ηθικό μήνυμα του βιγκανισμού

Ορισμένοι δεν έχουν καν ονόματα. Γράφουν σε ιστοσελίδες με ψευδώνυμα. Άλλοι είναι «ειδικοί» χωρίς κανένα αρχικό στο όνομά τους (όπως π.χ. Dr ή MD) και άλλοι έχουν όλα τα αρχικά του κόσμου αλλά συνεχίζουν να δαιμονοποιούν το βίγκαν φαγητό. Τους βλέπεις παντού. Στα κοινωνικά δίκτυα, σε σεμινάρια, σε φεστιβάλ, στην τηλεόραση, σε εφημερίδες, ακόμη και στο e-mail σου. Είναι αυτοί που διακηρύσσουν πως η βίγκαν διατροφή είναι πολύ περιοριστική και θέλει πολύ μεγάλη προσοχή. Όχι στο λάδι, όχι στη ζάχαρη, όχι στο αλάτι. Η γλουτένη είναι διάβολος. Η σόγια κάνει τους άντρες να βγάζουν βυζιά ή  προκαλεί καρκίνο του στήθους. Μην τρώτε μαγειρεμένα. Τα πράσινα σμούθι είναι κακά για την υγεία σας. Το λίπος θα σε σκοτώσει. Οι ξηροί καρποί θα σε σκοτώσουν. Πρέπει να πίνεις χυμούς. Πρέπει να κάνεις νηστεία. Πρέπει να καθαρίσεις τα νεφρά σου. Πρέπει να αγοράσεις το DVD μου, το βιβλίο μου και να πας μια εβδομάδα στο Θιβέτ.

Αυτό που έχουν ως κοινό αυτοί οι «γκουρού», είναι το γεγονός ότι διαδίδουν την ιδέα πως η δική τους διατροφή είναι τέλεια, είναι μαγική, θα σε κάνει φωτομοντέλο, θα έχεις ιδανική υγεία και θα θωρακίσεις τον εαυτό σου από κάθε ασθένεια, για πάντα.

Όταν αυτοί οι γκουρού, οι «πρώην βίγκαν» και όσοι ακολουθούν περιοριστικές δίαιτες στιγματίζουν δημοσίως απολύτως υγιεινά φαγητά, δημιουργούν ένα τεράστιο μπέρδεμα και σύγχυση σχετικά με το τι είναι η βίγκαν διατροφή για τους «καινούριους». Όμως η βίγκαν διατροφή είναι το εργαλείο για την εφαρμογή της βίγκαν ηθικής και όχι ο αυτοσκοπός. Η διατροφή είναι το μέσον, όχι ο προορισμός. 

Δεν θέλει ιδιαίτερα μεγάλη προσπάθεια η βίγκαν διατροφή. Αν χρειάζεσαι επιστημονική τεκμηρίωση για τα οφέλη της θα βρεις άπειρη - το διαδίκτυο είναι γεμάτο από μελέτες και δεδομένα και πολλά από αυτά υπάρχουν ήδη στην Συνύπαρξη. Όμως δεν είναι απαραίτητο να κάνεις τον επιστήμονα για να είσαι βίγκαν. Φάε λαχανικά, φρούτα, όσπρια, καρπούς, δημητριακά. Φάε μακαρονάδες, σαλάτες, ελαιόλαδο, γλυκά, σάλτσες. Εφόσον τηρείς μια στοιχειώδη ποικιλία στην διατροφή σου και δεν ξεχνάς να βγαίνεις λίγα λεπτά καθημερινά στον ήλιο και να παίρνεις την Β12 σου, θα είσαι μια χαρά και δεν πρόκειται να σου λείψει καμία «μαγική ουσία» από το κρέας.


Το τελευταίο πράγμα που θέλουμε εμείς οι βίγκαν είναι να δίνουμε την εντύπωση ότι ο τρόπος που τρώμε είναι αυστηρός και «δύσκολος». ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ. Ως ηθικός βίγκαν, δεν με ενδιαφέρει τι τρως εφόσον δεν τρως κάποιον, το παιδί κάποιου ή πράγματα που βγαίνουν από κάποιον. Το τι τρως είναι δική σου υπόθεση και δεν αφορά κανέναν. 


Υπάρχουν εκατομμύρια βίγκαν εκεί έξω που ζουν και εργάζονται, απολύτως υγιείς. Ορισμένοι από αυτούς είναι και βίγκαν από την γέννησή τους. Οι διατροφικές διαταραχές δεν έχουν καμία σχέση με την βίγκαν διατροφή. Εξάλλου, στις περισσότερες περιπτώσεις η διαταραχή ή η έλλειψη υπήρχε ήδη πριν το άτομο γίνει βίγκαν. 





Με υλικό από Thinking Vegan